Welat Sinife de yo.
Aradan bir ay geçmiş, İstanbul’un hızlı temposu ve üniversite hayatının o kendine has havası Welat için artık daha tanıdık hale gelmişti. Bir zamanlar yabancısı olduğu bu amfi şimdi her gün geldiği dostlarıyla buluştuğu bir sığınağa dönüşmüştü.
Sınıfta her zamanki uğultu devam ederken kapının açılmasıyla birlikte içeri giren profesörün sesi yankılandı. Herkes yerlerine çekildiğinde hoca elindeki listeyi masaya bırakıp gözlüklerini düzelterek yoklamaya başladı. Welat, Helin ile yan yana oturduğu sırada o tanıdık ritmi dinliyordu. Her okunan isimle birlikte sınıftan birer birer yükselen “Burada!” sesleri, aslında her birinin bu koca şehirde kendine bir yer bulduğunun kanıtı gibiydi.
mamosta: Welat?
Welat: Ez tîya de ya.
mamosta: Sefqan?
Welat: Sefqan nêweş o. O keye de yo.
mamosta: Rojda?
Zelale: Rojda erey menda.
| Ez nêweş a. Ez nêweş nîya. | Ez tîya de ya. Ez tîya de nîya. |
| Ti nêweş î. Ti nêweş nîyî. | Ti tîya de yî. Ti tîya de nîyî. |
| Ti nêweş a. Ti nêweş nîya. | Ti tîya de ya. Ti tîya de nîya. |
| O nêweş o. O nêweş nîyo. | O tîya de yo. O tîya de nîyo. |
| A nêweş a. A nêweş nîya. | A tîya de ya. A tîya de nîya. |
| Ma nêweş ê. Ma nêweş nîyê. | Ma tîya de yê. Ma tîya de nîyê. |
| Şima nêweş ê. Şima nêweş nîyê. | Şima tîya de yê. Şima tîya de nîyê. |
| Ê nêweş ê. Ê nêweş nîyê. | Ê tîya de yê. Ê tîya de nîyê. |
Sefqan sinife de yo?
E, o sinife de yo.
Ney, o sinife de nîyo.
Rojda sinife de ya?
E, a sinife de ya.
Ney, a sinife de nîya.
Welat û Helîne sinife de yê?
E, Welat û Helîne sinife de yê.
Ney, Welat û Helîne sinife de nîyê.
| nêrî/eril (n), makî/dişil (m) | zafhûmar/çoğul (zh) |
| kitab (n) | kitabî (zh) |
| defter (n) | defterî (zh) |
| pakker (n) | pakkerî (n) |
| laptop (n) | laptopî (n) |
| çente (n) | çenteyî (n) |
| ferheng (n) | ferhengî (n) |
| cizdan (n) | cizdanî (n) |
| masa (m) | masayî (m) |
| qeleme (m) | qelemî (m) |
| saete (m) | saetî (m) |
| komputure (m) | komputurî (m) |
Çoğulluk, kelimenin birinci halinde ‘-î‘ ile kelimenin ikinci halinde ise ‘-an‘ ile yapılmaktadır. Wendekarî, wendekaran rê kitaban anê.
Bazı isimler sadece çoğul halde bulunurlar verçimikî, pantolî, ardî
| nêzdî | dûrî |
| No çi yo? No kitab o. Na çi ya? Na masa ya. Nê çi yê? Nê qelem ê. | O çi yo? O kitab o. A çi ya? A masa ya. Ê çi yê? Ê qelem ê? |
No kitab o? E, no kitab o. Ney, no kitab nîyo.
Na masa ya? E, na masa ya. Ney, na masa nîya.
Nê qelem ê? E, nê qelem ê. Ney, nê qelem nîyê.
O kitab o? E, o kitab o. Ney, o kitab nîyo.
A masa ya? E, a masa ya. Ney, a masa nîya.
Ê qelem ê? E, ê qelem ê. Ney, ê qelem nîyê.
Dersin bitişini simgeleyen o genel hareketlilik başladığında, amfi bir anda toparlanma sesleriyle doldu. Helin, bir sonraki işine yetişme telaşıyla çantasını hızla toplayıp ayağa kalktı. Ancak Welat, masanın üzerinde kalan birkaç parçayı fark etmekte gecikmedi.
Helin tam kapıya doğru yönelecekken Welat, masadaki kalemi havaya kaldırarak, “Helin, bu kalem senin mi?” diye sordu. Helin geri dönüp gülümseyerek, “Evet, az kalsın en sevdiğim kalemi bırakıyordum, sağ ol,” dedi ve kalemi aldı.
Welat, hemen yanındaki silgiyi de işaret ederek, “Peki ya bu silgi? Onu da mı unuttun?” diye devam etti. Helin bu kez silgiye dikkatle bakıp başını iki yana salladı ve muzip bir tavırla, “Hayır, o benim değil; o senin silgin, az önce not alırken sen kullanıyordun,” diyerek karşılık verdi.
İkisi de bu küçük kafa karışıklığına gülerken, eşyalarını tamamen topladıklarından emin bir şekilde amfiden beraber çıktılar.
Welat: Helîne, na qeleme yê to ya?
Helîne: E, a qeleme yê min a. Mi xo vîr ra kerd.
Welat: No pakker, yê to yo?
Helîne: Ney, o pakker yê to yo.
kamca
Telefonê min kamca de yo? Ez nêzana.
Saeta min kamca de ya? Saeta to destê to de ya.
Qelemê min kamca de yê? Qelemî kitabî ser o yê.
Welat: Helîne, na qeleme yê to ya?
Helîne: E, a qeleme yê min a. Mi xo vîr ra kerd.
Welat: No pakker, yê to yo?
Helîne: Ney, o pakker yê to yo.
Amfiden birlikte çıkan Welat ve Helin, okulun girişindeki kalabalık kafeteryaya geçtiler. Welat, kahve almaya gitti. Kısa süre sonra elinde iki dumanı tüten bardakla masaya döndüğünde bardağı Helin’in önüne bırakırken yanlışlıkla masadaki peçeteliği devirdi. Welat yüzünde hafif bir mahcubiyetle, “Özür dilerim, bugün üzerimde garip bir sakarlık var,” dedi. Helin gülerek peçeteliği düzeltti ve “Kusura bakma demene gerek yok Welat, hepimiz bazen böyle dalgın olabiliriz. Bak, kahveler harika görünüyor, teşekkür ederim,” diye ekledi.
Welat, Helin’in bu rahat tavrıyla biraz olsun gevşedi. Sandalyesine yerleşirken, “Neyse ki dökmeden masaya ulaşmayı başardım,” diye espri yaptı. Helin kahvesinden bir yudum alıp, “Tamam, bu seferlik bu sakarlıkları görmezden geliyorum ama bir sonrakinde kahveyi ben ısmarlarım.” dedi.
Özür dilerim. Ez ozrê xo wazena.
Kusura bakma. Qusurî meewnî./Qusurî de nîyamede.
Teşekkür ederim. Ez sipas kena./Keyeyê to awan bo./Keyeyê to şên bo.
temam, -e
rica etmek reca kerdene
mamosta (n, m) mamostaya kîmya, mamostayê kîmya, mamostayî
bura tîya, noca
hasta nêweş, -e
erey mendene
